အီရန်ဒရုန်းဟု သံသယရှိသော တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အီရတ်ရှိ အမေရိကန်သံတမန်ရေးရာ အဆောက်အအုံ ထိမှန်ကြောင်း သတင်းရင်းမြစ်များ ပြောကြား

CNN-၂၀၂၆ခုနှစ်၊ မတ်လ ၁၁ရက်

အီရန်ဒရုန်းဟု သံသယရှိရသော တိုက်ခိုက်မှုတစ်ခုသည် အီရတ်နိုင်ငံရှိ အမေရိကန် သံတမန်ရေးရာ အဆောက်အအုံတစ်ခုကို အင်္ဂါနေ့က ထိမှန်ခဲ့ကြောင်း ယင်းကိစ္စနှင့် နီးစပ်သည့် သတင်းရင်းမြစ်နှစ်ခုက CNN သို့ ပြောကြားခဲ့သည်။

အဆိုပါဒရုန်းသည် ဘဂ္ဂဒတ်လေဆိပ်အနီးတွင် တည်ရှိပြီး ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးနှင့် စစ်ဆင်ရေးဆိုင်ရာ အဓိကအချက်အချာဖြစ်သော ဘဂ္ဂဒတ်သံတမန်ရေးရာ ကူညီထောက်ပံ့မှု ဗဟိုဌာန (Baghdad Diplomatic Support Center) ကို ထိမှန်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ဒရုန်းသည် ကင်းမျှော်စင်တစ်ခုအနီးတွင် ကျရောက်ပေါက်ကွဲခဲ့ကြောင်း သတင်းရင်းမြစ်တစ်ခုက ဆိုသည်။ လူသေဆုံးမှု ရှိ၊ မရှိကိုမူ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မသိရသေးသလို ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှု အတိုင်းအတာကိုလည်း မသိရသေးပေ။

ယခုတိုက်ခိုက်မှုသည် အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့၏ စစ်ဆင်ရေးများကို အီရန်က လက်တုံ့ပြန် သည့်အနေဖြင့် အမေရိကန်စစ်ဘက်နှင့် သံတမန်ရေးရာ အဆောက်အအုံများကို ပစ်မှတ်ထား လာချိန်တွင် ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် ဒေသတွင်းရှိ အမေရိကန် ဝန်ထမ်းများ အတွက် ဆက်လက်ရှိနေဆဲဖြစ်သော ခြိမ်းခြောက်မှုကို မီးမောင်းထိုးပြနေသည်။

CNN အနေဖြင့် မှတ်ချက်ပေးရန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနသို့ ဆက်သွယ်ထားသည်။ အဆိုပါတိုက်ခိုက်မှုအကြောင်းကို Washington Post က ဦးစွာသတင်းဖော်ပြခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ပြီးခဲ့သည့်အပတ်က နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနသည် အရေးပေါ်မဟုတ်သော ဝန်ထမ်းများအား အီရတ်နိုင်ငံမှ ထွက်ခွာရန် အမိန့်ပေးခဲ့သည်။

အင်္ဂါနေ့က ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် လုံခြုံရေးသတိပေးချက်တွင် ဘဂ္ဂဒတ်ရှိ အမေရိကန်သံရုံးက အမေရိကန်နိုင်ငံသားများအနေဖြင့် “ ဂရုတစိုက်ရှိရန်၊ လူအများအာရုံစိုက်မှုကို ရှောင်ရှားရန် နှင့် ပစ်မှတ်ဖြစ်နိုင်သည့် နေရာများနှင့် ဝေးဝေးတွင်နေရန်” တိုက်တွန်းထားသည်။

“ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုနှင့် ဆက်နွှယ်နေသော နေရာများ သို့မဟုတ် အခြားအမေရိကန် နိုင်ငံသား အစုအဖွဲ့များရှိရာ နေရာများတွင် စုဝေးခြင်းသည် သင့်အား အန္တရာယ်ဖြစ်စေနိုင် သည်။ အီရတ်ရှိ အမေရိကန်နိုင်ငံသားများနှင့် အကျိုးစီးပွားများအပေါ် တိုက်ခိုက်မှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး၊ အမေရိကန်နိုင်ငံသားများ ပြန်ပေးဆွဲခံရမည့် အန္တရာယ်နှင့် ရင်ဆိုင်နေရကာ အမေရိကန်ကုမ္ပဏီများ၊ နိုင်ငံခြားသားများ အသွားအလာများသော ဟိုတယ်များနှင့် အမေရိကန်နှင့် ဆက်နွှယ်မှုရှိသော အခြားအဆောက်အအုံများမှာ တိုက်ခိုက်မှုများတွင် ပစ်မှတ်ထားခံခဲ့ရသည်။ အီရတ်တစ်ဝန်းရှိ အရေးကြီးသော နေရာများမှာလည်း တိုက်ခိုက် ခံခဲ့ရသည်” ဟု အဆိုပါ သတိပေးချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

ပင်လယ်ကွေ့နိုင်ငံများသည် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ ဒေသစံတော်ချိန် အစောပိုင်းတွင် အီရန်၏ ဒရုန်းနှင့် ဒုံးကျည်လှိုင်းသစ်များကို ကြားဖြတ်ဟန့်တားခဲ့ကြသည်။

အစ္စရေးသည် အီရန်မြို့တော် တီဟီရန်တွင် ဒုတိယအကျော့ တိုက်ခိုက်မှုများကို စတင်ခဲ့ပြီး လက်ဘနွန်နိုင်ငံ၊ ဘေရွတ်မြို့ ဆင်ခြေဖုံးရပ်ကွက်တစ်ခုကိုလည်း တိုက်ခိုက်နေကြောင်း ၎င်းတို့၏ စစ်တပ်က ပြောကြားခဲ့သည်။

အင်္ဂါနေ့က ပထမအကျော့ တိုက်ခိုက်မှုတွင် တီဟီရန်နှင့် တာဘရစ်ဇ်မြို့တို့ရှိ “ အီရန် အကြမ်းဖက်အုပ်စုများ အခြေစိုက်ရာ ဗဟိုကွပ်ကဲမှုဌာနများ” ကို တိုက်ခိုက်ခဲ့ကြောင်း အစ္စရေးက ဆိုသည်။

အခြားသိထားသင့်သည့် အချက်များ –

ဘဂ္ဂဒတ်တိုက်ခိုက်မှုများ။ အီရန်ဒရုန်းဟု သံသယရှိရသော တိုက်ခိုက်မှုတစ်ခုသည် အီရတ်ရှိ အမေရိကန်သံတမန်ရေးရာ အဆောက်အအုံကို ထိမှန်ခဲ့ကြောင်း သတင်းရင်းမြစ်နှစ်ခုက CNN သို့ ပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ဘဂ္ဂဒတ်လေဆိပ်အနီးရှိ ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးနှင့် စစ်ဆင်ရေးဗဟိုဌာနကို ထိမှန်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ဖျက်ဆီးခံရသော ရေတပ်သင်္ဘောများ။ အမေရိကန်စစ်တပ်သည် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား အနီးတွင် မိုင်းထောင်သင်္ဘော ၁၆ စီးအပါအဝင် အီရန်ရေတပ်သင်္ဘော အများအပြားကို အင်္ဂါနေ့က ဖျက်ဆီးခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ တီဟီရန်သည် ကမ္ဘာ့ရေနံစိမ်း ငါးပုံတစ်ပုံခန့် ဖြတ်သန်းရာ အရေးကြီးဆုံး စွမ်းအင်လမ်းကြောင်းဖြစ်သော အဆိုပါ ရေလမ်းတွင် မိုင်းများစတင်ထောင်နေပြီဖြစ်ကြောင်း CNN က သတင်းရင်းမြစ်များကို ကိုးကား၍ ဖော်ပြခဲ့သည်။

မြောက်ကိုရီးယား၏ သဘောထား။ မြောက်ကိုရီးယားသည် အီရန်အပေါ် တိုက်ခိုက်မှုများ အတွက် အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့ကို ဝေဖန်ခဲ့ပြီး အီရန်၏ အမြင့်ဆုံးခေါင်းဆောင်သစ် ရွေးချယ်ပိုင်ခွင့်ကို လေးစားကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ ဗီဇာများ။ အီရန်ဘောလုံးအသင်း၏ ကျန်အဖွဲ့ဝင် များ ဆစ်ဒနီမှ မထွက်ခွာမီ အဖွဲ့ဝင်နှစ်ဦးအား သြစတြေးလျက လူသားချင်းစာနာ ထောက်ထားမှု ဆိုင်ရာ ဗီဇာများ ထုတ်ပေးခဲ့ကြောင်း ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး တိုနီဘာ့ခ် (Tony Burke) က အတည်ပြုခဲ့သည်။ ယင်းကြောင့် ဗီဇာရရှိသူ စုစုပေါင်း ၇ ဦး (ကစားသမား ၆ ဦးနှင့် အဖွဲ့ဝန်ထမ်း ၁ ဦး) ရှိလာပြီဖြစ်သည်။

ပင်လယ်ကွေ့နိုင်ငံများ အီရန်၏ ဒုံးကျည်နှင့် ဒရုန်းတိုက်ခိုက်မှု လှိုင်းသစ်များနှင့် ရင်ဆိုင် နေရခြင်း။

ပင်လယ်ကွေ့နိုင်ငံများသည် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ ဒေသစံတော်ချိန် အစောပိုင်းတွင် အီရန်၏ ဒရုန်းနှင့် ဒုံးကျည်လှိုင်းသစ်များကို ကြားဖြတ်ဟန့်တားခဲ့ကြသည်။

အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စု (UAE) သည် ဒေသခံများအား ဘေးကင်းရာတွင် နေထိုင်ရန် သတိပေးထားပြီး၊ ၎င်းတို့၏ လေကြောင်းရန်ကာကွယ်ရေးစနစ်သည် “ အီရန်မှ လာသော ဒုံးကျည်နှင့် ဒရုန်းခြိမ်းခြောက်မှုများကို တုံ့ပြန်နေသည်” ဟု ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ဌာနက ဆိုသည်။

လွန်ခဲ့သည့် နှစ်နာရီအတွင်း ဆော်ဒီအာရေးဗီးယားသည် Prince Sultan လေတပ်အခြေစိုက် စခန်းသို့ ဦးတည်လာသော ပဲ့ထိန်းဒုံးကျည် ၆ စင်းကို ကြားဖြတ်ဟန့်တားနိုင်ခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ထို့အပြင် နိုင်ငံအရှေ့ပိုင်းတွင် ဒရုန်းအများအပြားကိုလည်း ကြားဖြတ် ဟန့်တားခဲ့ကြောင်း ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနက ဆိုသည်။ ယခင်ကလည်း Shaybah ရေနံမြေ သို့  ဦးတည်လာသော ပဲ့ထိန်းလက်နက်များကို ဟန့်တားခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့ဖူးသည်။

ယနေ့နံနက်ပိုင်းတွင် ဘာရိန်းနိုင်ငံ၌ သတိပေးဥသြသံများ ထွက်ပေါ်ခဲ့ပြီး ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီး ဌာနက ဒေသခံများအား အနီးဆုံးဘေးကင်းရာနေရာသို့ သွားရောက်ကြရန် တိုက်တွန်း ထားသည်။

အစောပိုင်းက ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခုတွင် အီရန်၏ တော်လှန်ရေးအစောင့်တပ်ဖွဲ့ (Revolutionary Guards) က အမေရိကန်အခြေစိုက်စခန်းများနှင့် (အစ္စရေး) တို့အပေါ် “ အလွှာစုံနှင့် ဆက်တိုက်ဖြစ်သော တိုက်ခိုက်မှုလှိုင်းများ” ကို လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။

ဗုဒ္ဓဟူးနေ့က ဂျေရုဆလင်မှမြင်ရသည့်အတိုင်း အမေရိကန်-အစ္စရေး ပဋိပက္ခအတွင်း အီရန်ဒုံးကျည်တစ်စင်း အစ္စရေးသို့ ပျံသန်းလာပုံ။ Jamal Awad/Reuters(ပုံ)

၂၀၂၆ ခုနှစ် မတ်လ ၅ ရက်နေ့တွင် အီရန်နိုင်ငံ၊ တီဟီရန်မြို့ရှိ Operation Epic Fury စစ်ဆင်ရေးအတွင်း အစ္စရေးနှင့် အမေရိကန်တို့၏ ပြင်းထန်စွာ ပစ်ခတ်ဖျက်ဆီးခံခဲ့ရသော တီဟီရန်အရှေ့တောင်ပိုင်းရှိ Shahid Borujerdi လူနေအဆောက်အအုံမှ အီရန်အလံများ ချိတ်ဆွဲထားသည်။ Kaveh Kazemi/Getty Images(ပုံ)

(လွတ်လပ်သည့် မီဒီယာအဖြစ် ရေရှည်ရပ်တည်နိုင်ရေး သင်တို့အကူအညီလိုအပ်နေပါသည်။ ဤနေရာတွင် www.eraseye.com/donation နှိပ်၍ လှူဒါန်းနိုင်ပါသည်)