ကမ္ဘာ့ခေါင်းဆောင်များစွာအတွက် အမေရိကန်သမ္မတ ထရန့်ထံမှ အကောက်ခွန်ဆိုင်ရာ စာတစ်စောင်သည် ခေါင်းကိုက်စရာ ဖြစ်သည်။ သို့သော်လည်း နိုင်ငံတကာမှ ဝေဖန်ခံနေရသည့် အထီးကျန်ဆန်နေသည့် တပ်မတော်အစိုးရအား အသိအမှတ်ပြုလိုက်သည့်စာအဖြစ် ကြိုဆိုလိုက်ပါသည်။
၂၀၂၁ ခုနှစ်တွင် အာဏာသိမ်းခဲ့သော ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး မင်းအောင်လှိုင်က ၇ ရက်နေ့က ပေးပို့ခဲ့သည့် အခွန်အသစ်နှင့်ပတ်သက်၍ ထရန့်ထံ အသိပေးစာ လက်ခံရရှိခြင်းမှာ ဂုဏ်ယူမိကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ နိုင်ငံပိုင်သတင်းစာ “ Global New Light of Myanmar” တွင် ဇူလိုင် ၁၁ ရက်နေ့၌ ဖော်ပြခဲ့သည်။
ဩဂုတ်လ ၁ ရက်မှစပြီး အမေရိကန်သို့ မြန်မာ၏ ပို့ကုန်များအပေါ် အခွန် ၄၀ ရာခိုင်နှုန်း စည်းကြပ်မည်ဟု ထရမ့်၏ပေးစာကို ကျေးဇူးတင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။
အမေရိကန်နှင့် အခြား အနောက်နိုင်ငံ အများစုသည် မြန်မာစစ်အစိုးရကို တရားဝင်အစိုးရအဖြစ် အသိအမှတ်မပြုပေ။
စစ်တပ်၏ အာဏာသိမ်းမှုသည် ဆိုးရွားသော ပြည်တွင်းစစ်ကို ဖြစ်ပွားစေခဲ့သည်။ ဒီမိုကရက်တစ် အင်အားစုများနှင့် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များသည် နိုင်ငံအနှံ့အပြား၌ တပ်မတော်ကို တိုက်ခိုက်နေကြသည်။ ကုလသမဂ္ဂနှင့် လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့များက စစ်တပ်သည် အာဏာကို ထိန်းသိမ်းရန် စစ်ရာဇ၀တ်မှုများ ကျူးလွန်သည်ဟု စွပ်စွဲထားသည်။
အမေရိကန်၊ ဗြိတိန်နှင့် ဥရောပသမဂ္ဂတို့သည် စစ်တပ်အပေါ် ပိတ်ဆို့အရေးယူမှုများ ချမှတ်ထားပြီး နိုင်ငံတကာ စင်မြင့်တွင် ၎င်း၏ ကိုယ်စားလှယ်များကို ဝင်ရောက်ခွင့် ကန့်သတ်ထားသည်။ အမေရိကန်ကဲ့သို့ အနောက်နိုင်ငံကြီးများတွင် မြန်မာနိုင်ငံတွင် အပြည့်အ၀ တပ်စွဲထားသော သံတမန်များ မရှိသဖြင့် တပ်မတော်အစိုးရသည် ဤသံတမန်ရေးအရ ရှုတ်ချမှုကို ကြာရှည်စွာ နာကြည်းခဲ့သည်။
သို့သော် စစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်က အဆိုပါစာအား အမေရိကန်၏ အထင်ကရ စီးပွားရေးတွင် ဆက်လက်ပါဝင်ရန် အားပေးသည့် ဖိတ်ခေါ်ချက်ဖြစ်ပြီး လိုအပ်ပါက သက်ဆိုင်ရာ အာဏာပိုင်များနှင့် အမြန်ဆုံး တွေ့ဆုံဆွေးနွေးရန် အမေရိကန်သို့ အဆင့်မြင့် ညှိနှိုင်းရေးအဖွဲ့ စေလွှတ်ရန် အသင့်ရှိကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
CNN သည် မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အမေရိကန်သံရုံးသို့ စာပေးပို့ခဲ့ပုံနှင့် စစ်အစိုးရအပေါ် ထားရှိသော အုပ်ချုပ်မှု အပြောင်းအလဲကို အချက်ပြခြင်း ရှိမရှိ မှတ်ချက်ပေးရန် ဆက်သွယ်ခဲ့သည်။
လက်ရှိဖြစ်ပေါ်နေသော ပဋိပက္ခများကို ပိုမိုဆိုးရွားစေသည့် “ရုပ်သံလွှင့်အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ရန်ပုံငွေများကို ကန့်သတ်ခြင်း” အတွက် စစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်ကလည်း အမေရိကန် အစိုးရအဖွဲ့က လွတ်လပ်သော အာရှအသံ (RFA) နှင့် အမေရိကန်အသံ (VOA) တို့အတွက် သုံးစွဲမှု ဖြတ်တောက်မှုကို ရည်ညွှန်းကာ ကျေးဇူးတင်စကား ပြောကြားခဲ့သည်။
လွတ်လပ်သောအာရှရေဒီယိုနှင့် အမေရိကန်အသံတို့သည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၎င်းတို့၏ လွတ်လပ်သော အစီရင်ခံတင်ပြမှုအတွက် တာရှည်ထောက်ခံမှု ရရှိထားသည်။ စစ်အစိုးရက မီဒီယာအပေါ် ထိန်းချုပ်မှု တင်းကြပ်လာပြီးနောက် ၎င်းတို့သည် သတင်းရင်းမြစ်များအဖြစ် ပိုမိုအရေးကြီးလာပါသည်။
2020 ခုနှစ် အမေရိကန်သမ္မတရွေးကောက်ပွဲတွင် လိမ်လည်မှုများစွာ ရှိခဲ့သည်ဟု ထရန့်က အခြေအမြစ် မရှိဘဲ ကာလရှည်ကြာစွာ ဆက်လက်ပြောဆိုနေခဲ့ခြင်းက စစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်အား ပဲ့တင်ထပ်ခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း ကြီးမားသော ရွေးကောက်ပွဲ မသမာမှုများနှင့် ကြီးလေးသော ချို့ယွင်းချက်များနှင့် ကြုံတွေ့နေရသည်ဟု စစ်ခေါင်းဆောင်မင်းအောင်လှိုင်က ဆိုသည်။
နိုဘယ်လ်ငြိမ်းချမ်းရေးဆုရှင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ဦးဆောင်သည့် အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် (NLD) က အပြတ်အသတ် အနိုင်ရပြီး စစ်တပ်က ချုပ်ကိုင်ထားသည့် ပါတီက ရှုံးနိမ့်ခဲ့သည့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်ကို ရည်ညွှန်းပြောဆိုခဲ့တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲ ဖြစ်သည်။
ထိုအချိန်က နိုင်ငံတကာ လေ့လာစောင့်ကြည့်သူများက ရွေးကောက်ပွဲသည် လွတ်လပ်၍ တရားမျှတသည်ဟု ယူဆကြသော်လည်း မကြာမီတွင် စစ်တပ်က လိမ်လည်မှု ကြီးကြီးမားမား ရှိနေသည်ဟု အခြေအမြစ် မရှိဘဲ ပြောဆိုပြီးနောက် စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းခဲ့ပြီး ဆယ်စုနှစ်တစ်ခုကြာ ဒီမိုကရေစီ အသွင်ကူးပြောင်းမှုကို အဆုံးသတ်ကာ တိုင်းပြည်ကို ဖရိုဖရဲဖြစ်စေခဲ့သည်။
CNN ဂျပန်သတင်း။
ဓာတ်ပုံ။
စစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင် မတ်လတွင် ကျင်းပသည့် “ တပ်မတော်နေ့” အခမ်းအနားသို့ တက်ရောက်စဉ် / AFP / Getty Images
