CNN- ၂၀၂၅ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ ၁၇ရက်
အိန္ဒိယသည် ရုရှားရေနံ တင်သွင်းမှုကို ရပ်တန့်ရန် သဘောတူညီခဲ့ကြောင်း အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်၏ ပြောဆိုချက်ကို ဆန့်ကျင်ငြင်းပယ်ခဲ့ပုံရပြီး၊ ဆက်ဆံရေး တင်းမာစေသော ဤကိစ္စသည် မကြာမီ ဖြေရှင်းနိုင်ဖွယ်မရှိကြောင်း အရိပ်အယောင် ပြသလိုက်သည်။
ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ထရမ့်က အိန္ဒိယဝန်ကြီးချုပ် နာရန်ဒြာမိုဒီက အမေရိကန်၏ ဒဏ်ခတ် အရေးယူမှုများနှင့် သက်ဆိုင်သော ရုရှားထံမှ ရေနံဝယ်ယူမည်မဟုတ်ကြောင်း “ဒီနေ့ ကျွန်တော့်ကို အာမခံခဲ့ပါတယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ ၎င်းသည် “ကြီးမားသော ခြေလှမ်း” ဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။
သို့သော် ကြာသပတေးနေ့တွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ရမ်ဒီယာ ဂျိုင်ဆွာလ်က ထရမ့်နှင့် မိုဒီတို့အကြား “မည်သည့် စကားစမြည်ပြောဆိုမှု” သို့မဟုတ် ရုရှားရေနံ ဝယ်ယူမှုကို ရပ်တန့်မည်ဟု အိန္ဒိယခေါင်းဆောင်၏ အာမခံမှု မည်သည့်အရာကိုမျှ “သူ မသိရှိကြောင်း” သတင်းထောက်များကို ပြောကြားခဲ့သည်။
ယင်းနေ့ အစောပိုင်းတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ရုရှားအမည်ကို ထည့်သွင်းခြင်း သို့မဟုတ် မိုဒီ၏ ပြောဆိုခဲ့သော အာမခံချက်ကိုလည်း ရည်ညွှန်းခြင်း မပြုဘဲ နိုင်ငံသည် “ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ အရေးပါသော တင်သွင်းသူ” ဖြစ်သည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
“တည်ငြိမ်သော စွမ်းအင်စျေးနှုန်းများနှင့် လုံခြုံသော ထောက်ပံ့မှုများရရှိဖို့ သေချာစေရန်မှာ ကျွန်ုပ်တို့၏ စွမ်းအင်မူဝါဒ၏ ရည်မှန်းချက် နှစ်ခုဖြစ်သည်။ ယင်းတွင် ကျွန်ုပ်တို့၏ စွမ်းအင်ရရှိမှုရင်းမြစ်များကို ကျယ်ပြန့်လာစေရန်နှင့် ဈေးကွက်အခြေအနေများနှင့် ကိုက်ညီအောင် သင့်လျော်သလို ဘက်ပေါင်းစုံသို့ ပြောင်းလဲခြင်းတို့ ပါဝင်သည်” ဟု ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။
အိန္ဒိယသည် ကရင်မလင်နန်းတော်နှင့် ရေရှည်ဆက်ဆံရေး နီးကပ်စွာ ထိန်းသိမ်းထားပြီး ယခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် ရုရှားသမ္မတ ဗလာဒီမာပူတင်ကို လက်ခံကျင်းပရန် စီစဉ်ထားသည်။ ၂၀၂၂ ခုနှစ်တွင် မော်စကိုမှ ယူကရိန်းကို ကျူးကျော်ဝင်ရောက်ပြီးနောက်ပိုင်းတွင် ရုရှားရေနံကို အကြီးဆုံး ဝယ်ယူသူများထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ စစ်ပွဲသည် မော်စကို၏ ရေနံလုပ်ငန်းအပေါ် အကြီးအကျယ် ဒဏ်ခတ်အရေးယူမှုများ ဖြစ်ပေါ်စေပြီး စျေးနှုန်းများ ကျဆင်းစေခဲ့သည်။
လပေါင်းများစွာကြာအောင် နယူးဒေလီသည် ရုရှားရေနံဝယ်ယူမှုကို ရပ်တန့်ရန် ထရမ့်၏ တောင်းဆိုမှုများကို ဆန့်ကျင်ခဲ့ပြီး၊ ၎င်း၏ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်နေသော စီးပွားရေးနှင့် ယခုအခါ လူဦးရေ ၁.၄ ဘီလီယံကျော်ရှိနေပြီဖြစ်သော တိုးပွားလာသည့် လူဦးရေ၏ စွမ်းအင်လိုအပ် ချက်များကို လျစ်လျူရှုမည်မဟုတ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ပြီးခဲ့သည့် သြဂုတ်လတွင် ထရမ့်သည် ရုရှားရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ တင်သွင်းမှုအတွက် အပြစ်ပေးဒဏ်ခတ်မှုအဖြစ် အိန္ဒိယအပေါ် အပို ၂၅% အခွန်ကောက်ခံမှုကို ကြေညာခဲ့ပြီး၊ ယခင်ကြေညာထားသည့် ၂၅% အခွန်နှုန်းထားအပေါ် တည်ဆောက်ထားခြင်း ဖြစ်သည်။
ကုန်သွယ်ရေး ထောက်လှမ်းရေးကုမ္ပဏီ Kpler မှ အကြီးတန်း ရေနံဆန်းစစ်သူ မူယူဇူ(Muyu Xu) က အိန္ဒိယအတွက် ၎င်း၏ အကြီးဆုံး ရင်းမြစ်ဖြစ်သော ရုရှားထံမှ ရေနံစိမ်းဝယ်ယူမှုကို ရုတ်တရက် ရပ်ဆိုင်းရန်မှာ မဖြစ်နိုင်လောက်အောင် ခက်ခဲကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ဇူ(Xu) က ယခုနှစ်၏ ပထမ ကိုးလအတွင်း အချက်အလက်များကို ကိုးကား၍ ရုရှားမှ တစ်နေ့လျှင် ရေနံစည် ၁.၇–၁.၈ သန်းခန့် ပေးပို့ခဲ့ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
“အိန္ဒိယက ရုရှားရေနံကို တစ်ညတည်း ရပ်တန့်နိုင်မယ်လို့ ကျွန်မ မထင်ဘူး။ ပမာဏတွေက အလွန်ကြီးမားပါတယ်” ဟု ၎င်းက CNN ကို ပြောကြားခဲ့သည်။ “အဲဒီပမာဏကို စျေးကွက် ကနေ အစားထိုးဖို့က လွယ်ကူတဲ့အလုပ်မဟုတ်ဘူး။ အရေအတွက်သက်သက်အပြင် ရေနံစိမ်းရဲ့ အရည်အသွေး ကွဲပြားမှုတွေနဲ့ ချက်လုပ်စက်ရုံက ထွက်ရှိမှု ကွာခြားချက်တွေက အစားထိုးတာကို တစ်ခုချင်းစီ ဖလှယ်တာနဲ့ ဝေးကွာစေပါတယ်”။
Kpler မှ အချက်အလက်များက နိုင်ငံပိုင် ရေနံချက်စက်ရုံများသည် မကြာသေးမီလများ အတွင်း ရုရှားထံမှ ဝယ်ယူမှုများကို လျှော့ချခဲ့ကြောင်း ပြသနေသော်လည်း၊ ပုဂ္ဂလိကကုမ္ပဏီ အချို့ကမူ ရုရှားရေနံစည်များကို ပိုမိုဝယ်ယူခဲ့ကြသည်။
Kpler မှ အချက်အလက်များအရ နိုင်ငံပိုင် Indian Oil Corporation Limited သည် ဇန်နဝါရီလတွင် ရုရှားရေနံ စည်ပေါင်း ၁၀.၃၅ သန်း ဝယ်ယူခဲ့ပြီး စက်တင်ဘာလတွင် စည်ပေါင်း ၄.၆၂ သန်း ဝယ်ယူခဲ့သည်။ အချက်အလက်များအရ အောက်တိုဘာလတွင် Indian Oil Corporation Limited သည် စည်ပေါင်း ၇.၀၃ သန်း ဝယ်ယူခဲ့ကြောင်း ပြသသည်။
CNN သည် Indian Oil Corporation Limited သို့ ဆက်သွယ်ပြီး ရုရှားရေနံဝယ်ယူမှုကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် စီစဉ်ခြင်း ရှိ၊မရှိနှင့် ရုရှားထံမှ ရင်းမြစ်ရှာဖွေမှု မဟာဗျူဟာကို လမ်းညွှန်သော အချက်များကို မေးမြန်းခဲ့သည်။
မိုဒီ၏ နိုင်ငံရေးပုံရိပ်
မိုဒီ၏ အမေရိကန်ဖိအားပေးမှုကို ခေါင်းမငုံ့ခြင်းသည် ကမ္ဘာ့စင်မြင့်တွင် မိမိနိုင်ငံ၏ အကျိုးစီးပွားကို အာရုံစိုက်သော အိန္ဒိယနိုင်ငံကို ဦးဆောင်သည့် ခိုင်မာသော ခေါင်းဆောင် ပုံရိပ်ကို အခြေခံထားသည့် ၎င်း၏ နိုင်ငံရေးပုံရိပ်အတွက် အထောက်အကူ ဖြစ်စေသည်။
မကြာသေးမီ သီတင်းပတ်များအတွင်း နယူးဒေလီနှင့် ဝါရှင်တန်မှ အရာရှိများသည် ဆက်ဆံရေးကို ပုံမှန်အတိုင်း ပြန်လည်ဖြစ်မြောက်စေရန် သံတမန်ရေးကို အာရုံစိုက်ခဲ့ကြပြီး၊ ကုန်သွယ်ရေး ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့များသည် သဘောတူညီချက် ပိတ်ရန် အာရုံစိုက်ခဲ့ကြသည်။
ယခုလအစောပိုင်းတွင် အိန္ဒိယနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး S. Jaishankar က အိန္ဒိယသည် “အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုနှင့် ပြဿနာများရှိသည်” ကို အသိအမှတ်ပြုခဲ့ပြီး၊ ပွတ်တိုက်မှု၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းကို မဖြေရှင်းရသေးသော ကုန်သွယ်ရေး ဆွေးနွေးမှုများကြောင့် ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
၎င်းက နှစ်နိုင်ငံသည် “ကျွန်ုပ်တို့၏ ကုန်သွယ်ရေး ဆွေးနွေးပွဲများအတွက် ပြုလုပ်မည့် အနေအထား မြေနေရာတစ်ခုဆီသို့ မရောက်ရှိသေး” ကြောင်း ထောက်ပြခဲ့သော်လည်း၊ အိန္ဒိယသည် ဖြေရှင်းချက် ရှာဖွေရန် တက်ကြွစွာ လုပ်ဆောင်နေသည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
“အဲဒီပြဿနာတွေကို ဆွေးနွေး၊ တိုင်ပင်ပြီး ဖြေရှင်းဖို့ လိုပါတယ်၊ ဒါက ကျွန်တော်တို့ လုပ်ဖို့ ကြိုးစားနေတာပါပဲ” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်။
