CNN – ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂၂ ရက်
ပါလက်စတိုင်း ဒုက္ခသည်များဆိုင်ရာ ကုလသမဂ္ဂ အေဂျင်စီ (UNRWA) ၏ လုပ်ငန်း ဆောင်ရွက်မှုများကို ပိတ်ပင်သည့် ဥပဒေတစ်ရပ် ပြဌာန်းပြီးနောက်၊ အစ္စရေးသည် အရှေ့ဂျေရုဆလင်ရှိ အဆိုပါအေဂျင်စီ၏ ဌာနချုပ်ကို အင်္ဂါနေ့တွင် စတင်ဖျက်ဆီးခဲ့သည်။
CNN မှ ရရှိထားသော ရုပ်သံမှတ်တမ်းများအရ ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်များသည် အစ္စရေးမြေယာ အာဏာပိုင်အဖွဲ့မှ အရာရှိများနှင့်အတူ ဘူဒိုဇာများ၊ အင်ဂျင်နီယာသုံး စက်ကိရိယာများဖြင့် အဆောက်အအုံဝင်းအတွင်းသို့ ရောက်ရှိလာပြီး ဖျက်ဆီးမှုများ စတင်ခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ အစ္စရေးမြေယာအာဏာပိုင်အဖွဲ့က ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခုတွင် ဥပဒေစိုးမိုးရေးအဖွဲ့များသည် “ပိုင်ဆိုင်မှုအားလုံးကို အပြည့်အဝ သိမ်းဆည်းရယူပြီးနောက် အဆောက်အအုံဝင်းအတွင်း ရှင်းလင်းရေးလုပ်ငန်းများ စတင်ခဲ့သည်” ဟု ဖော်ပြထားသည်။
UNRWA က ဤလုပ်ရပ်ကို “ကုလသမဂ္ဂ အေဂျင်စီတစ်ခုနှင့် ၎င်း၏ အဆောက်အအုံများ အပေါ် မကြုံစဖူး တိုက်ခိုက်မှု” အဖြစ် ပြင်းထန်စွာ ဝေဖန်ခဲ့သည်။ ကုလသမဂ္ဂ၏ အခွင့်အရေးများနှင့် ကင်းလွတ်ခွင့်များ အပါအဝင် နိုင်ငံတကာဥပဒေများကို အစ္စရေးနိုင်ငံက “ပွင့်လင်းစွာနှင့် တမင်တကာ ဆန့်ကျင်ဖီဆန်သည့် အဆင့်သစ်တစ်ခု” ကို ကိုယ်စားပြု နေကြောင်းလည်း ၎င်းအေဂျင်စီက X လူမှုကွန်ရက်တွင် ရေးသားခဲ့သည်။
အစ္စရေးနိုင်ငံက ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် ပါဝင်လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည့် ကုလသမဂ္ဂ အခွင့်အရေးနှင့် ကင်းလွတ်ခွင့်များဆိုင်ရာ ကွန်ဗင်းရှင်းတွင် ကုလသမဂ္ဂ အဆောက်အအုံဝင်းများနှင့် နေရာ ဌာနများသည် “ထိပါး၍မရသော နေရာများ” ဖြစ်ရမည်ဖြစ်ပြီး “ရှာဖွေခြင်း၊ တောင်းခံခြင်း၊ သိမ်းဆည်းခြင်း၊ အဓမ္မသိမ်းယူခြင်းနှင့် အုပ်ချုပ်ရေး၊ စီမံခန့်ခွဲရေး၊ တရားစီရင်ရေး သို့မဟုတ် ဥပဒေပြုရေးဆိုင်ရာ မည်သည့်နှောင့်ယှက်စွက်ဖက်မှုမျိုးမဆိုမှ ကင်းလွတ်ခွင့် ရှိစေရမည်” ဟု အတိအလင်း ပြဌာန်းထားသည်။
အစ္စရေးသည် ၁၉၆၇ ခုနှစ် စစ်ပွဲတွင် အရှေ့ဂျေရုဆလင်ကို ဂျော်ဒန်ထံမှ သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး ၁၉၈၀ ပြည့်နှစ်တွင် မိမိနိုင်ငံပိုင်နက်အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။ နိုင်ငံတကာဥပဒေနှင့် နိုင်ငံတကာ အသိုက်အဝန်းအများစုက ထိုနယ်မြေကို သိမ်းပိုက်ခံနယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ် ထားပြီး ပါလက်စတိုင်းသားများက ၎င်းကို အနာဂတ်လွတ်လပ်သော နိုင်ငံ၏ မြို့တော်အဖြစ် လိုလားနေကြသည်။ အစ္စရေးကမူ မြို့တစ်မြို့လုံးကို ၎င်းတို့၏ “ထာဝရမြို့တော်” အဖြစ် မှတ်ယူထားသည်။
အစ္စရေးနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်ချက်တစ်ခုတွင် “ဂျေရုဆလင်ရှိ အဆိုပါ အဆောက်အအုံဝင်းမှာ အစ္စရေးနိုင်ငံက ပိုင်ဆိုင်ခြင်းဖြစ်သည်” ဟု ဆိုကာ UNRWA သည် ထိုနေရာတွင် လုပ်ငန်းများကို ရပ်ဆိုင်းထားပြီးဖြစ်သဖြင့် ကုလသမဂ္ဂ ဝန်ထမ်းများ သို့မဟုတ် လှုပ်ရှားမှုများ မရှိတော့ကြောင်း ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။
“ဒီဝင်းဟာ ဘယ်လိုကင်းလွတ်ခွင့်မျိုးမှ ခံစားခွင့်မရှိပါဘူး၊ သိမ်းဆည်းမှုဟာ အစ္စရေးဥပဒေနဲ့ နိုင်ငံတကာဥပဒေ နှစ်ရပ်လုံးနဲ့အညီ ဆောင်ရွက်ခဲ့တာပါ” ဟု ဝန်ကြီးဌာနက ဆိုပြီး UNRWA ကို “လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းအဖြစ်မှ ရပ်စဲသွားသည်မှာ ကြာပြီ ဖြစ်သော အကြမ်းဖက်မှု ပျိုးထောင်ရာနေရာ” ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။
အစ္စရေးသည် UNRWA နှင့် ကာလရှည်ကြာ ပြဿနာများရှိနေခဲ့ပြီး၊ ၎င်းအဖွဲ့ကို ဟားမတ်စ် အား ကူညီနေသည်ဟု စွပ်စွဲကာ အပြီးတိုင်ဖျက်သိမ်းရန် တောင်းဆိုမှုများ ရှိခဲ့သည်။ UNRWA ဘက်ကမူ ယင်းစွပ်စွဲချက်များကို အကြိမ်ကြိမ် ငြင်းဆိုထားသည်။ အောက်တိုဘာလ ၇ ရက်နေ့ ဟားမတ်စ်ဦးဆောင်သော တိုက်ခိုက်မှုအပြီးတွင် အစ္စရေးအစိုးရသည် ကုလသမဂ္ဂအေဂျင်စီအပေါ် ၎င်း၏ ကမ်ပိန်းကို ပိုမိုပြင်းထန်စေခဲ့ပြီး၊ အချို့သော ဝန်ထမ်းများ ပါဝင်ပတ်သက်နေခြင်းနှင့် ဂါဇာရှိ အဆောက်အအုံများကို အစ္စရေးအား တိုက်ခိုက်ရန်နှင့် ဓားစာခံများကို ဝှက်ထားရန် အသုံးပြုခဲ့သည်ဟု အကြောင်းပြခဲ့သည်။
၂၀၂၄ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် အစ္စရေးလွှတ်တော်က အစ္စရေးအတွင်း UNRWA ၏ လုပ်ငန်း ဆောင်ရွက်မှုများကို ပိတ်ပင်သည့်ဥပဒေနှင့် အေဂျင်စီနှင့် တရားဝင်ဆက်သွယ်မှုကို တားမြစ်သည့် ဥပဒေများကို အတည်ပြုခဲ့သည်။ ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာလတွင် ထပ်မံ ပြဌာန်း လိုက်သော ဥပဒေအရ UNRWA ပိုင်ဆိုင်မှုများသို့ ရေနှင့် လျှပ်စစ်မီးပေးဝေမှုကို တားမြစ် ခဲ့ပြီး အရှေ့ဂျေရုဆလင်ရှိ အေဂျင်စီ၏ အဆောက်အအုံဝင်းများမှ မြေယာများကို နိုင်ငံတော်က ပြန်လည်သိမ်းယူခွင့် ပြုခဲ့သည်။ အရှေ့ဂျေရုဆလင် Kfar ‘Aqab ဧရိယာရှိ အခြား UNRWA ပိုင်ဆိုင်မှုတစ်ခုလည်း မကြာမီကာလအတွင်း အလားတူ လုပ်ငန်းစဉ်အတိုင်း ဆောင်ရွက်ခံရဖွယ်ရှိသည်။
ရဲတပ်ဖွဲ့၏ ဖယ်ရှားရေးနှင့် ဖျက်ဆီးရေးလုပ်ငန်းစဉ်များကို လာရောက်ကြည့်ရှုခဲ့သည့် လက်ယာစွန်းစွန်း အမျိုးသားလုံခြုံရေးဝန်ကြီး အီတာမင် ဘင်ဂူဗာ (Itamar Ben Gvir) က “ဒီနေ့ဟာ သမိုင်းဝင်နေ့တစ်နေ့၊ အောင်ပွဲခံရမယ့်နေ့နဲ့ ဂျေရုဆလင်မှာ အုပ်ချုပ်ရေး ယန္တရား ကို ပြန်လည်ဖော်ဆောင်နိုင်တဲ့ အရေးကြီးတဲ့နေ့ ဖြစ်ပါတယ်။ နှစ်ပေါင်းများစွာ ဒီအကြမ်း ဖက်အားပေးသူတွေ ဒီမှာ လှုပ်ရှားခဲ့ကြတယ်၊ ဒီနေ့မှာတော့ သူတို့ တည်ဆောက်ခဲ့သမျှ အရာအားလုံးနဲ့အတူ သူတို့ကို ဖယ်ရှားလိုက်ပြီ ဖြစ်ပါတယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် အန်တိုနီယို ဂူတာရက်စ်က ယခုဖျက်ဆီးမှုကို ရှုတ်ချခဲ့သည်။
“အရှေ့ဂျေရုဆလင် Sheikh Jarrah ရှိ UNRWA အဆောက်အအုံဝင်းကို ဖျက်ဆီးနေတာ တွေကို ချက်ချင်းရပ်တန့်ဖို့နဲ့ အဲဒီဝင်းအပါအဝင် တခြား UNRWA အဆောက်အအုံတွေကို ကုလသမဂ္ဂထံ နှောင့်နှေးကြန့်ကြာမှုမရှိဘဲ ပြန်လည်အပ်နှံဖို့ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ် က အစ္စရေးအစိုးရကို တိုက်တွန်းပါတယ်” ဟု ၎င်း၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက အင်္ဂါနေ့တွင် သတင်းထောက်များကို ပြောကြားခဲ့သည်။
ရာမလာ (Ramallah) အခြေစိုက် ပါလက်စတိုင်းအာဏာပိုင်အဖွဲ့ကလည်း ဤဖျက်ဆီးမှုကို “နိုင်ငံတကာဥပဒေ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းများအားလုံးကို ပြင်းထန်စွာ ချိုးဖောက်ခြင်း” အဖြစ် ခေါ်ဆိုခဲ့ပြီး ဖျက်ဆီးမှုများကို ရပ်တန့်ရန် ကုလသမဂ္ဂနှင့် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများက အရေးယူ ဆောင်ရွက်ပေးရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။
အစ္စရေး ဘူဒိုဇာများသည် အရှေ့ဂျေရုဆလင်ရှိ UNRWA ခြံဝင်းကို ဇန်နဝါရီ ၂၀ ရက်၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ်တွင် ဖြိုချခဲ့သည်။ Mahmoud Illean/AP (ပုံ)
