ဘီဘီစီ – ၂၀၂၆ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၂၂ ရက်
ဆစ်ဒနီမြို့ အနောက်ပိုင်းရှိ မြေအောက်ဗုံးခိုကျင်းစနစ်တစ်ခုအတွင်းမှ သြစတြေးလျ ရဲတပ်ဖွဲ့သည် ကိုကင်း ၂.၇ တန်ကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့ပြီး၊ ယင်းသည် ၎င်းနိုင်ငံ၏ သမိုင်း တစ်လျှောက် အကြီးမားဆုံးသော မူးယစ်ဆေးဝါးဖမ်းဆီးရမိမှု ဖြစ်သည်။
ခန့်မှန်းခြေ ကာလပေါက်စျေး သြစတြေးလျဒေါ်လာ ၈၁၆ သန်း (£၄၃၃ သန်း၊ €၅၀၀ သန်း) တန်ဖိုးရှိ အဆိုပါ မူးယစ်ဆေးဝါးများကို လန်ဒန်ဒေရီ (Londonderry) ရှိ ခြံဝင်းတစ်ခုအတွင်းရှိ ကုန်တင်ကွန်တိန်နာ သုံးလုံး၏ အောက်ခြေအလွှာအတုများအောက်တွင် ဝှက်ထားသော အကန့်များထဲ၌ သောကြာနေ့က ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ရဲတပ်ဖွဲ့ထံမှ ထွက်ပြေးရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်ဟု ဆိုကြသော အသက် ၂၁ နှစ်နှင့် ၂၅ နှစ်အရွယ် အမျိုးသားနှစ်ဦးကို အခင်းဖြစ်ပွားရာနေရာတွင် ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး၊ ဥပဒေမဲ့ တင်သွင်းလာသည့် နယ်စပ်ထိန်းချုပ်မူးယစ်ဆေးဝါးများကို စီးပွားဖြစ်ပမာဏ အမြောက်အမြား လက်ဝယ် ထားရှိမှုဖြင့် တရားစွဲဆိုထားသည်။
အဆိုပါ ကိုကင်းများကို စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားသည့် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းတစ်ခု၏ အမိန့်ပေးချက် အရ ကွင်းစလန် မြောက်ပိုင်းရှိ မစ်ဒ်ဂျ်ပွိုင့် (Midge Point) မြို့ငယ်လေးမှတစ်ဆင့် သြစတြေးလျ နိုင်ငံအတွင်းသို့ မှောင်ခိုတင်သွင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ပြောကြား ခဲ့သည်။
စနေနေ့က တရားရုံးတွင် ရုံးထုတ်ပြီးနောက် ချုပ်ရက်ရမန်ယူထားသည့် အဆိုပါ အမျိုးသား နှစ်ဦးသည် ပြစ်မှုထင်ရှားပါက ထောင်ဒဏ်တစ်သက်တစ်ကျွန်း ပြစ်ဒဏ်ကျခံရနိုင်သည်။
လန်ဒန်ဒေရီရှိ ခြံဝင်းကို ဝင်ရောက်စီးနင်းမှုသည် ပြီးခဲ့သည့် မေလက မစ်ဒ်ဂျ်ပွိုင့်ရှိ လှေဆိပ် အနီး ရေပြင်တွင် ဖော့မျောနေသည့် ကိုကင်း ၄၀ ကီလိုဂရမ်ကို တွေ့ရှိခဲ့ပြီးနောက် စတင် ခဲ့သည့် “Operation Minjiang” (မင်ကျန်း စစ်ဆင်ရေး) ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ပြောကြားခဲ့သည်။
အဆိုပါ ရှာဖွေတွေ့ရှိမှုကြောင့် ပေါ်ပေါက်လာသည့် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ၏ အစိတ်အပိုင်း အဖြစ် ကွင်းစလန်နှင့် နယူးဆောက်ဝေးလ်ပြည်နယ်တို့မှ အခြားလူခြောက်ဦးကိုလည်း ဖမ်းဆီးတရားစွဲဆိုထားကြောင်း ရဲတပ်ဖွဲ့က ပြီးခဲ့သည့်သီတင်းပတ်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။
မှောင်ခိုလုပ်ငန်းတွင် ပါဝင်ပတ်သက်နေသည်ဟု သံသယရှိရသော မူးယစ်ဆေးဝါး သယ်ဆောင်သည့် “မိခင်သင်္ဘောကြီး” (Mother vessel) ဟု ယူဆရသည့် သင်္ဘောတစ်စင်း ကိုလည်း ဆော်လမွန်ကျွန်းစုတွင် ထိန်းသိမ်းထားသည်။
နယူးဆောက်ဝေးလ်တက္ကသိုလ်က လုပ်ဆောင်နေသည့် တရားမဝင်မူးယစ်ဆေးဝါး စောင့်ကြည့်ရေးစနစ်တစ်ခု၏ အဆိုအရ သြစတြေးလျသည် အခြားနိုင်ငံများနှင့် ဝေးကွာလှသော်လည်း ကိုကင်းတစ်ဂရမ်လျှင် သြစတြေးလျဒေါ်လာ ၃၀၀ ခန့်အထိ ပေါက်စျေးရှိသဖြင့် မူးယစ်ဆေးဝါးကုန်သွယ်မှုအတွက် အမြတ်အစွန်းများပြားသော စျေးကွက်တစ်ခု ဖြစ်နေသည်။
လွန်ခဲ့သည့်နှစ်က ထွက်ရှိသည့် ကုလသမဂ္ဂ ကမ္ဘာ့မူးယစ်ဆေးဝါးအစီရင်ခံစာ (UN World Drug Report) အရ သြစတြေးလျနှင့် နယူးဇီလန်နိုင်ငံသားများသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် ကိုကင်း သုံးစွဲမှုနှုန်း အမြင့်မားဆုံးဖြစ်ကြသည်။
သြစတြေးလျ ဖက်ဒရယ်ရဲတပ်ဖွဲ့မှ ရဲမှူး စတီဖင် ဂျေး (Stephen Jay) က ယခုကြံစည်မှုသည် “ဒီရာဇဝတ်ကွန်ရက်တွေဟာ ဘယ်လောက်အထိ စနစ်တကျ ဖွဲ့စည်းထားပြီး ပြတ်သားမှု ရှိလဲဆိုတာနဲ့ အမြတ်အစွန်းနောက်ကို လိုက်ဖို့အတွက် ဘယ်လောက်အထိ အစွန်းရောက်တဲ့ အဆင့်တွေအထိ လုပ်ဆောင်ချင်ကြလဲဆိုတာကို ပြသနေတယ်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
“မူးယစ်ဆေးဝါးတွေရဲ့ မြစ်ဖျားခံရာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုတွေကို ဆက်လက် လုပ်ဆောင်နေဆဲဖြစ်ပြီး၊ ဒီမူးယစ်ဆေးဝါးမှောင်ခိုတင်သွင်းဖို့ ကြိုးပမ်းမှုမှာ ပါဝင်ပတ်သက် နေတဲ့ ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းတွေနဲ့ ကူညီပေးခဲ့သူတွေကို ဖော်ထုတ်ဖို့အတွက် ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပ ဥပဒေစိုးမိုးရေး မိတ်ဖက်အဖွဲ့အစည်းတွေနဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်”
(အသက် ၂၁ နှစ်နှင့် ၂၅ နှစ်အရွယ် အမျိုးသားနှစ်ဦးကို အခင်းဖြစ်ပွားရာနေရာတွင် ဖမ်းဆီးခဲ့သည်၊ ပုံတွင်ဖမ်းဆီးရမိသည့်ကိုကင်းများ)
