စစ်ကောင်စီက အာဏာသိမ်းယူအပြီး ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ (၁) ရက်နေ့အထိ ချင်းလူမျိုးတွေ သေဆုံးမှုဟာ ၅၂၈ဦး အထိ ရှိပြီလို့ ချင်းရေးရာအဖွဲ့ချုပ် (ICA) က အောက်တိုဘာလ (၁၀) ရက်နေ့က ထုတ်ပြန်တဲ့ အစီရင်ခံစာထဲမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။အဲ့ဒီ (၅၂၈) ဦးထဲမှာ အရပ်သားက ၂၁၇ ဦးဖြစ်ပြီး ချင်းအမျိုးသားများ ဒေသခံ ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ဝင် ၃၁၁ ဦး ဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
သေဆုံးခဲ့တဲ့ အသက် ၁၈ နှစ်အောက် ကလေးငယ်ကတော့ ၂၄ ဦး ရှိကာ မိန်းကလေး ကလေးငယ် (၄) ဦးနဲ့ ယောကျ်ားလေး ကလေးငယ် (၂၀) ဦးတို့ဖြစ်တယ်လို့ အစီရင်ခံစာမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။
၂ နှစ်ခွဲကျော်အတွင်း ချင်းပြည်နယ်မှာ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု စုစုပေါင်း (၆၃) ကြိမ်ထက် မနည်းရှိပြီး ပြည်သူပိုင်နေအိမ်နဲ့ ဘာသာသာရေးအဆောက်အအုံ ၂၂၀၀ ကျော်လည်း မီးရှို့ဖျက်ဆီးခံထားရတယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။
အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း လုံခြုံဘေးကင်းရာဒေသကို စစ်ဘေးရှောင်နေကြရတဲ့ ချင်းလူမျိုး ၁၀၀,၀၀၀ နီးပါးရှိတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ အဲ့ဒီလိုပဲ စစ်ဘေးဒုက္ခသည် အနေနဲ့ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေကြရတဲ့ ချင်းလူမျိုးတွေလည်း ရှိပြီး အိန္ဒိယနိုင်ငံ၊ မီဇိုရမ်ပြည်နယ်မှာ ၆၀၀၀၀ ကျော်၊ နယူးဒေလီနဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံရှိ ပြည်နယ်အသီးသီးမှာ ၁၀၀၀၀ ကျော်လောက် ရှိပြီး၊ မလေးရှားနိုင်ငံမှာလည်း စစ်ဘေးဒုက္ခသည် ချင်းလူမျိုး ၈၀,၀၀၀မှ ၁၀၀,၀၀၀ အကြားရှိတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
စစ်ကောင်စီရဲ့ ပြစ်မှုကျူးလွန်မှုတွေကို နိုင်ငံတကာ ဥပဒေအရ ပြင်းထန်စွာ အရေးယူနိုင်ရေးအတွက် တိကျတဲ့ သက်သေတွေ စုဆောင်းဖို့ များစွာ အရေးကြီးကြောင်း၊ ဂျနီဗာ သဘောတူချက်နဲ့ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူ့အခွင့်အရေး ကြေငြာစာတမ်းကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ဆန့်ကျင်ပြီး ညှင်းပန်းနှိပ်စက်မှုကို ကျူးလွန်နေတဲ့ အကြမ်းဖက် စစ်ကောင်စီကို နိုင်ငံတကာ အသိုင်းအဝိုင်းအနေနဲ့ ထိရောက်တဲ့ အရေးယူဆောင်ရွက်မှုတွေ ပြုလုပ်နိုင်ခြင်းမရှိဘူးဆိုရင် ချင်းအမျိုးသားများသာမက စစ်အာဏာရှင်စနစ်ကို ဆန့်ကျင်နေကြတဲ့ ပြည်ထောင်စုဖွား တိုင်းရင်းသားအားလုံးရဲ့ အခြေခံရပိုင်ခွင့် အခွင့်အရေးတွေ ဆက်လက် ဆုံးရှုံးနေမှာ ဖြစ်တယ်လို့ အစီရင်စာရဲ့ နောက်ဆုံးမှာဖော်ပြထားပါတယ်။
Photo: ချင်းရေးရာအဖွဲ့ချုပ် (ICA)
