အယ်ဒီတာ့အာဘော်
ထရန့်နဲ့ ယူကရိန်းသမတဇလန်းစကီးတို့ ဘဲဥပုံရုံးခန်းမှာ စကားအခြေအတင် ဖြစ်ခဲ့ပြီးနောက် ကမ္ဘာကြီးက အံ့အားသင့် တုန်လှုပ်ခဲ့ကြပါတယ်။ ဒီအထဲမှာ ရုရှားရန်လိုမှုကို ကာကွယ်ဖို့ဖွဲစည်းထားတဲ့ မြောက်အတ္တလန်တိတ်စာချုပ်အဖွဲ့ နေတိုးအဖွဲ့ဝင် ဟန်ဂေရီနဲ့ စလိုဗက်ကီးယားတို့ကလွဲလို့ ကျန်အဖွဲ့ဝင်တွေက ယူကရိန်းနဲ့ သွေးစည်းကြောင်းကို ပြသခဲ့ပါတယ်။ အီးယူအနေနဲ့ လာမယ့် မတ်လ(၆)ရက်နေ့မှာ ဥရောပနိုင်ငံများ အစည်းအဝေးကို ခေါ်ယူပြီး ယူကရိန်းအပေါ် ဘယ်လိုကူညီပံ့ပိုးကြမယ်ဆိုတာနဲ့ ပြောင်းလဲလာတဲ့ အမေရိကန်ရဲ့ ရုရှားအပေါ် မျက်နှာသာပေးမှု သဘောထားကြောင့် ဥရောပအနာဂါတ်ကို ဆွေးနွေးကြဖို့ ရှိပါတယ်။
အခုဆိုရင် ကုလမှာတောင် ဒီဆယ်စုနှစ်တွေမှာ ဘယ်တုန်းကမှ မဖြစ်ခဲ့ဖူးတဲ့ ရုရှား၊ မြောက်ကိုရီးယားနဲ့အတူ အမေရိကန်က တစ်သဘောတည်း ရပ်တည်လာတာဟာ အင်မတန် ထိပ်လန့်စရာတစ်ခုအဖြစ် ရှုမြင်လာကြပါတယ်။ ဒါက အမေရိကန်ရဲ့ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒ ပြောင်းလဲသွားတာကို ပြသခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ ဥရောပနိုင်ငံတွေက ယုံကြည်ကြပါတယ်။
ထရန့်က ဇလန်းစကီးကို သူ့ရုံးခန်းမှာ ခေါ်တွေ့ပြီး သူနဲ့ ဒုသမတ ဂျေဒီဗန့်တို့က ဝိုင်းဝန်းတိုက်ခိုက်ခဲ့ကြတာနဲ့ပတ်သက်ပြီး ဂျာမဏီနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အင်နာလီနာဘဲဘော့ဂ် (Annalena Baerbock) က ပြောကြားတာကို တင်ပြလိုက်ပါတယ်။
“မနေ့ကရက်စက်ကြမ်းကြုပ်မှု အချိန်စတင်ခဲ့ပါတယ်၊ ဒီရက်စက်အကြင်နာကင်းမဲ့မှုကာလကို ကျွန်မတို့က နိုင်ငံတကာ အာဏာစဥ်နဲ့ တရားဥပဒေစွမ်းအားတွေကို အသုံးချပြီး အင်အားကြီးသူတွေရန်ကနေ ခုခံ ကာကွယ်ရမှာ ဖြစ်တယ်။ ဒီလိုမှ မလုပ်ရင် အင်အားကြီးတဲ့ နိုင်ငံတွေနားမှာ ရှိနေတဲ့ အိမ်နီးချင်း လွတ်လပ်တဲ့နိုင်ငံတွေဟာ ငြိမ်းငြိမ်းချမ်းချမ်း အိပ်စက်နေနိုင်မဲ့ အခြေအနေကို ရရှိနိုင်တော့မှာ မဟုတ်ပါဘူး။”
“ဒါကြောင့်အတ္တလန်တိတ် သမုဒ္ဒရာကိုဖြတ်ပြီး ရှင်းလင်းစွာ ကျမပြောလိုတာကတော့ ကျမတို့ဟာ ဘယ်ဟာမှန်တယ် ဘယ်ဟာမှားတယ်ဆိုတာကို ဆုံးဖြတ်တဲ့နေရာမှာ ကွာခြားမှု မရှိပါဘူး။ ဘယ်သူကမှ ယူကရိန်းလောက် ငြိမ်းချမ်းရေးကို လိုလားနေတာ မရှိပါဘူး။ အမေရိကန်ရဲ့စွမ်းဆောင်မှုက အရေးကြီးတာ မှန်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေးရဖို့ဆိုတာ တရားမျှတမှုနဲ့ ရေရှည်တည်တံ့ဖို့ လိုပါတယ်။
ခဏတဖြုတ် ရပ်နားထားပြီး ရုရှားက နောက်တကြိမ် ထပ်တိုက်တာမျိုးမဟုတ်ဖို့တော့ လိုပါတယ်၊ ဘယ်သူမှ ရန်သူကို လျော့တွက်လို့ မရပါဘူး၊ သူက ရင်မလင်မှာထိုင်နေတာပါ ကိ့ဗ်မှာလည်း မဟုတ်သလို ဘရပ်ဆဲလ်မှာလည်း မဟုတ်ပါဘူး။ ကျမတို့ဟာ ကျူးလွန်သူနဲ့ ခံရသူတို့ကို ပြောင်းပြန်လှန်ပစ်လို့မရပါဘူး။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ဒါဟာ လုံခြုံရေးကို ဆန့်ကျင်နေလို့ ဖြစ်ပါတယ်” လို့ ပြောခဲ့ပါတယ်။
အမေရိကန်ရဲ့နိုင်ငံခြားရေးပေါ်လစီ ပြောင်းလဲသွားမှုကြောင့် အင်အားရှိတဲ့ခေါင်းဆောင်မှုကို ဥရောပက ကိုယ့်ဖာသာကို ရှာဖွေရတော့မယ်ဆိုတာကို ဥရောပနိုင်ငံတွေက စတင်စဥ်းစားနေကြပြီး ဂျာမဏီကို အိပ်နေတဲ့ အင်အားကြီးနေရာကနေ ဥရောပကို ဦးဆောင်တဲ့ အင်အားကြီး ခေါင်းဆောင်အဖြစ် မြင်လာကြပါတယ်။
နောက်တစ်ခုက အမေရိကန်ကို ကာကွယ်ရေး ပိုင်းဆိုင်ရာ မှီခိုနေရတာကနေ ရုန်းထွက်ကြပြီး လိုအပ်တဲ့လက်နက်တွေကို ဥရောပတိုက်မှာ ထုတ်လုပ်ကြဖို့ ဥရောပတိုက်က ထုတ်လုပ်တဲ့လက်နက်တွေကိုသာဝယ်ယူအားပေးကြဖို့အထိ ပြင်ဆင်လာကြတာကြောင့် အမေရိကန်ဟာ ကြီးမြတ်လာမှာ မဟုတ်ဘဲ အထီးကျန်လာဖို့ ရှိတယ်လို့ ဟောကိန်းထုတ်လာကြပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ။
ဂျာမဏီနိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အင်နာလီနာဘဲဘော့ဂ် (Annalena Baerbock)
