ဇန်နဝါရီလ (၂၂) ရက်။
အသက် (၃၁) နှစ်အရွယ် အငယ်တန်းဆရာဝန်မလေးကို မုဒိမ်းကျင့်သတ်ဖြတ်မှုတွင် အိန္ဒိယရဲက ကျူးလွန်ခဲ့တဲ့အတွက် လူထုကို အမျက်ဒေါသထွက်စေခဲ့ပါတယ်။
အိန္ဒိယနိုင်ငံ အရှေ့ပိုင်း ကာလကတ္တားမြို့က ဆေးရုံတစ်ရုံမှာ အငယ်တန်းဆရာဝန်မလေးတစ်ဦးအား မုဒိမ်းကျင့်သတ်ဖြတ်မှုကို ကျူးလွန်ခဲ့တဲ့ ရဲတစ်ဦးကို စနေနေ့မှာ ပြစ်ဒဏ်ချမှတ်ခဲ့ပါတယ်။ အမျိုးသမီးတွေ ဘေးကင်းလုံခြုံမှု မရှိတဲ့အပေါ် တစ်နိုင်ငံလုံး ဒေါသထွက်စေခဲ့တဲ့ ရာဇ၀တ်မှုတစ်ခုကို အမြန် တရားစီရင်ချမှတ်ခဲ့ပါတယ်။
အစိုးရပိုင် R G Kar ဆေးဘက်ဆိုင်ရာကောလိပ်နဲ့ ဆေးရုံရှိ စာသင်ခန်းတစ်ခုအတွင်းမှာ မနှစ်က သြဂုတ် ၉ ရက်နေ့က ဆရာဝန်မလေး အလောင်းကို တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။ အခြားဆရာဝန်တွေဟာ သူမအတွက် တရားမျှတမှုနဲ့ အစိုးရဆေးရုံတွေမှာ လုံခြုံရေး ပိုမိုကောင်းလာစေရန် တောင်းဆိုတဲ့အနေဖြင့်ရက်သတ္တပတ်များစွာ အလုပ် ရပ်နားခဲ့ကြပါတယ်။
တရားခံ ဆန်ဂျေးရွိုင်း (Sanjay Roy) က နိုဝင်ဘာလမှာ သသူ့မှာ “လုံးဝအပြစ်မရှိဘူး” လို့ ဆိုကာ အမှုဆင် လုပ်ကြံခံရတာလို့ ငြင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။ စနေနေ့က တရားရုံးချိန်းလမှာလည်း သူက “ဒါကို ကျွန်တော် မလုပ်ခဲ့ပါဘူး” လို့ ထပ်လောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
ဆန်ဂျေးရွိုင်းရဲ့ရှေ့နေတွေကို စီရင်ချက်အပေါ် မှတ်ချက်ပေးဖို့ ချက်ချင်းဆက်သွယ်လို့ မရခဲ့ပါဘူး။ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုနဲ့ မှုခင်းဆေးစစ် အစီရင်ခံစာတွေမှာ ထင်ထင်ရှားရှား ကွဲလွဲမှုတွေ ရှိတယ်လို့ သူတို့က စောဒကတက်ခဲ့ကြပါတယ်။
ရွိုင်းကို စွဲချက်တင်နိုင်တဲ့ ခိုင်လုံတဲ့ သက်သေအထောက်အထားတွေက သက်သေပြခဲ့ပြီး ဖြစ်တာကြောင့် လာမယ့်တနင်္လာနေ့မှာ ကြေညာမယ့် စီရင်ချက်ဟာ ထောင်ဒဏ် တစ်သက်ကနေ သေဒဏ်အထိ ဖြစ်တယ်လို့ တရားသူကြီး အန်နာဘန်ဒတ်စ် (Anirban Das) က ပြောပါတယ်။
“မင်းမှာအပြစ်ရှိတာကို သက်သေပြလိုက်ပြီ။ မင်းမှာ အပြစ်ရှိတယ်လို့ စီရင်ချက်ချတယ်” လို့ တရားသူကြီးက ပြောပါတယ်။
အိန္ဒိယဥပဒေအရ အမည်မဖော်ပြတဲ့ အသတ်ခံရတဲ့ တရားလိုရဲ့မိဘတွေက အဲ့ဒီရာဇ၀တ်မှုဟာ လူတစ်ဦးတည်းက ကျူးလွန်ခဲ့တာ မဟုတ်ဘူးလို့ ပြောကြားခဲ့ပြီး စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုအပေါ် မကျေနပ်ကြောင်း ထုတ်ဖော် ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
“ကျွန်မတို့သမီးလေးဟာ ယောက်ျားတစ်ယောက်ထဲနဲ့ ဒီလောက်ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ ကံကြမ္မာကို တွေ့ခဲ့ရတာ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး” လို့ သူ့အဖေက ပြောပါတယ်။ “တရားခံအားလုံးကို အပြစ်ပေး မခံရမချင်း ကျွန်တော်တို့ နာကျင်ခံစားနေရမှာပါ” လို့ ဆိုပါတယ်။
ဒီအမှုကို စုံစမ်းစစ်ဆေးတဲ့ အိန္ဒိယနိုင်ငံရဲ့ ဗဟိုရဲတပ်ဖွဲ့က ရှားပါးတဲ့ရာဇ၀တ်မှုတွေထဲမှာ ဒီအမှုဟာ အရှားပါးဆုံးအဖြစ် ဖော်ပြခဲ့ပြီး ရွိုင်းကို သေဒဏ်ပေးဖို့ တောင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။
တရားရုံးအပြင်ဘက်မှာ ကျူးလွန်ခံရတဲ့မိသားစုနဲ့အတူ ဆရာဝန်အများအပြားက ကြွေးကြော်သံတွေ ဆိုခဲ့ကြပါတယ်။ အငယ်တန်းဆရာဝန်တွေရဲ့ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဒေါက်တာ အန်နီကက် မာဟာတို (Aniket Mahato) က တရားမျှတမှု မပြီးမချင်း လမ်းပေါ်ထွက် ဆန္ဒပြမှုတွေ ဆက်လက်ရှိနေဦးမယ်လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။
ရွိုင်းကို ရဲကားနဲ့ တရားရုံးကို ခေါ်ဆောင်လာစဉ် လက်နက်ကိုင် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် ၂၀၀ ကျော်ကို တပ်ဖြန့်ချထားခဲ့ရပါတယ်။
အဲ့ဒီ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုမှာ တရားလိုပြ သက်သေ ၁၂၈ ဦးကို ကိုးကားဖော်ပြခဲ့ပြီး သူတို့အထဲက ၅၁ ဦးကို နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက်နေ့က စတင်စစ်ဆေးခဲ့ပြီး လျင်မြန်စွာ ကောက်ချက်ချနိုင်ခဲ့တယ်လို့ တရားရုံးသတင်းရင်းမြစ်တွေရဲ့ ပြောပြချက်အရ သိရပါတယ်။
မှုခင်းဖြစ်ပွားချိန်မှာ နယ်မြေခံရဲစခန်းက ဦးစီးအရာရှိနဲ့ ဆေးရုံအုပ်တို့ကို မှုခင်းအခင်း ဖြစ်ပွားရာနေရာကို ဖျက်ဆီးကာ သက်သေတွေကို ဖောက်ဖျက်မှုဖြင့် ရဲတပ်ဖွဲ့က တရားစွဲဆိုခဲ့ပါတယ်။
ဆေးရုံအုပ်ဟောင်းကို ဆေးရုံမှာ ငွေကြေးအရှုပ်အရှင်း သီးခြားအမှုနဲ့ ဆက်လက်ချုပ်နှောင်ထားပြီး ဆက်နွယ်နေတဲ့ ရဲအရာရှိကို အာမခံနဲ့ လွှတ်ပေးထားဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။
ဓာတ်ပုံ။
တရားရုံးအပြင်ဘက်မှာ ဆရာဝန်အများအပြားက ဆန္ဒထုတ်ဖော်စဉ်
File: Adnan Abidi/Reuters
